top of page

Roinnt Eolais Cúlra faoi OBII

Cuireann Oibleagáid maidir le Breosla Iompair In-Athnuaite (OBII) de cheangal ar sholáthraithe d’ola mhianrach deimhin a dhéanamh de gur breosla in-athnuaite, m.sh. bitheatánól nó bithdhíosal,16.985% (de réir cion fuinnimh) de bhreosla mótair (gásailín agus díosal mótair) a chuireann siad ar an margadh in Éirinn.

Thugtaí OBII ar an Scéim um Oibleagáid Bhreosla (SOB) roimhe seo agus socraíodh an oibleagáid in 2022 ag 14.942% (de réir toirte).  Ba í R.I. 350 de 2022 (Na Rialacháin um Fhuinneamh In-athnuaite), a thrasuigh an Treoir maidir le Fuinneamh In-athnuaite athmhúnlaithe (TFI II) i ndlí na hÉireann, a d’athraigh SOB go OBII.  Mar chuid de OBII, tá oibleagáid sa bhreis maidir le ‘bithbhreoslaí ardfhorbartha’ agus uasteorainn a chur ar bhreoslaí a tháirgtear ó bharra bia agus beatha.

Faoi théarmaí an Achta um an nGníomhaireacht Chúltaca Ola Náisiúnta, 2007, Rialacháin (Tuairisceáin agus Tobhach Bithbhreosla) 2010, tá Tobhach Bithbhreosla, socraithe ag 0.1 euro cent in aghaidh an lítir faoi láthair, iníoctha ar dhíolacháin de bhreoslaí iompair in-athnuaite in Éirinn.

Is é GCON a reáchtálann comhlíonadh an OBII, agus trí bhíthin cheanglais R.I. 160, a chuireann d'oibleagáid ar sholáthraithe breosla déine carbóin na mbreoslaí iompair a laghdú 6% faoi 2020.

Sa tréimhse suas go dtí 2020 agus 2020 san áireamh, leagadh síos in Airteagal 3 den Treoir maidir le Fuinneamh In-athnuaite do gach ballstát AE spriocanna agus bearta foriomlána náisiúnta éigeantacha i leith fuinneamh a úsáid ó fhoinsí in-athnuaite. Ba é 16% faoi cheann 2020 an sprioc a leagadh síos d’Éirinn mar a cion den olltomhaltas deiridh fuinnimh a bhí le fáil ó fhoinsí in-athnuaite.

Ba sa chomhthéacs seo a chuir Éire an SOB, arb é an tAcht um Fhuinneamh (Oibleagáid Bhithbhreosla agus Forálacha Ilghnéitheacha) 2010) in éifeacht sa dlí.  Bhí an Scéim ina gné amháin de phéire de chur chuige chun an sprioc AE a bhaint amach i leith fuinneamh in-athnuaite a úsáid san iompar; ba éard a bhí sa dara chur chuige ná dlús a chur le feithiclí leictreacha a fhorbairt agus a úsáid.

Faoin reachtaíocht seo, ba í an Ghníomhaireacht Cúltaca Ola Náisiúnta (GCON) an comhlacht a cuireadh de chúram air SOB a reáchtáil.  

Rinne GCON SOB mar chuid de chloí le R.I. 160 in 2017.  Rinne R.I. 160 de 2017 Airteagal 7A den Treoir maidir le Cáilíocht an Bhreosla (TCB) a thrasuí, airteagal a chuir de cheanglas ar sholáthraithe breosla déine carbóin an bhreosla a sholáthraítear d'fheithiclí bóthair agus innealra soghluaiste nach innealra bóthair é (ISNIBÉ) a laghdú faoi 6%.

Cuireann an Treoir maidir le Fuinneamh In-athnuaite (TFI II) dlús leis an nglacadh le foinsí in-athnuaite san AE ar mhaithe le cuspóirí fuinnimh agus aeráide na bliana 2030 a bhaint amach.  Socraíonn TFI II sprioc uileghabhálach na hEorpa i leith fuinnimh in-athnuaite agus tá rialacha mar chuid de a fhéachann le glacadh le foinsí in-athnuaite san earnáil iompair a chinntiú, agus i gcás gléasanna téimh agus fuaraithe, chomh maith le prionsabail chomhchoiteanna agus rialacha a chur i bhfeidhm i leith scéimeanna tacaíochta d’fhoinsí in-athnuaite (mar OBII na hÉireann).

Lena chois sin, leagann Plean Gníomhaíochta ar son na Aeráide na hÉireann sprioc E10 (gásailín a bhfuil 10% de bhitheatánóil measctha tríd) agus sprioc B20 (díosal a bhfuil 20% de bhithdhíosail/cumasc d’Ola Glasraí arna Chóireáil le Hidrigin measctha tríd) le baint amach faoi 2030. Is faoi scáth OBII atá baint amach na spriocanna seo a bhainistiú.

I ndiaidh do phróiseas tairisceana oscailt a thabhairt chun críche, ceapadh cuibhreannas de Byrne Ó Cléirigh agus Comhpháirtithe Evelyn chun cabhrú le GCON an OBII a chur i bhfeidhm agus a riaradh.

bottom of page